Tarihi Çeşme İlgi Bekliyor
Tarihi Çeşme İlgi Bekliyor
Koçarlı'nın Güdüşlü mahallesinde atıl durumda bulunan tarihi çeşme ilgi bekliyor.
Adına türküler yapılarak türkülere konu olan, atıl hali ile vatandaşların dikkatini çeken tarihi Güdüşlü Çeşmesi tarihi dokusuna uygun bir şekilde restore edilip turizme kazandırılmayı bekliyor.
Anlatılışa göre 1798 yılında Ayşe isimli nişanlı bir kızın vasiyeti üzerine yapıldığı ifade edilen ve günümüze kadar ayakta duran güdüşlü çeşmesi görenlerin içini sızlatıyor. Bu çeşme gibi onlarca tarihi değer Koçarlı'ya kazandırılmayı beklerken, tarihi Güdüşlü çeşmesinin alt tarafında bulunan taşlar ise yerinden çıkarak düşünce mahalle sakinleri tarafından geçici olarak taş parçalarıyla desteklenmiş olarak duruyor.
Çeşmeyi güzelleştirmek isteyen köylülerin yaptığı boyama işi ise üzerindeki tarihi yazıların okunmaz hale gelmesine neden olurken, yine çeşme aksın diye arkasında bulunan evden hortum yardımıyla su çekilmiş ve gelişi güzel bir çeşme takılmış.
Mahalle sakinleri ve Güdüşlüye giden misafirler çeşmenin eski ihtişamına kavuşmasını istiyor.
ARAŞTIRMALARA KONU OLDU
Güdüşlü köyünün "en meşhur türküsü" diye bilinen "Güdüşlü'nün Çeşmesi" türküsünün yaratılış hikâyesi, geçtiğimiz yıllarda Hacettepe Üniversitesinden Doç.Dr. Gülay Mirzaoğlu tarafından Güdüşlü'nün Çeşmesi Bir Türkünün Yaratılış Hikayesi Bağlamında Tema, İcra Ve Müzikal Yapı Türk bilim Dergisi, Türkoloji Araştırmalarına konu olarak makale hazırlanmış ve bu makalede, Aydın ili Koçarlı ilçesinin Güdüşlü köyüne ait, 'Güdüşlü'nün Çeşmesi' türküsünden hareketle, tematik yapı, temanın yaşanan gerçeklik ile ilişkisi; yaratım, icrâ bağlamı ve müzikal yapı ilişkileri araştırılarak, bu suretle, geleneğin şekillenmesinde cinsiyet faktörünün rolü açıklandı.
Doç.Dr. Gülay Mirzaoğlu tarafından yalpan araştırmada Güdüşlü de doğup büyüyen Saffet Konca tarafından ve Aydın yöresinde mahalli halk müziği sanatçısı olarak tanınan ve yöre müziğinin hem derleyicileri, hem de icrâcıları arasında önemli bir yeri olan Emin Tenekeci, türkünün yaratılış/yakılış bağlamını ile güdüşlü çeşmesi hakkında bir anlatım da yer alıyor.
GÜDÜŞLÜ ÇEŞMESİ 1798 YILINDA VASİYET ÜZERİNE YAPILDI
Saffet Konca yaptığı bir anlatımda Güdüşlü Çeşmesi'nin tarihi boyutunu ele alarak "Güdüşlü Çeşmesi 1798 yılında Güdüşlü Köyü'nde Ayşe isminde genç bir nişanlı kızın vasiyeti üzerine yapılmıştır. Bu Ayşe ismindeki genç kız verem hastalandığına yakalanmış ve o dönemde, tıp çok ilerleyemediği için doktorlar Ayşe kızın hastalığına çare bulamamıştır. Ayşe kız ölmeden önce değirmen deresindeki pınar suyunu kavaklı meydanına getirilip çeşme yaptırılması vasiyet eder. nitekim Ayşe kızın vasiyeti yakınları tarafından yerine getirilir. O gün bugündür Güdüşlü Çeşmesi kadın ve erkeğin en uygun karşılaşma yeri olduğu gibi kızlarla erkeklerin birbirilerini beğenme noktasında sevgi dolu manilerin söylendiği bir mekan arasında yer alıyordu. Ayrıca köy düğünlerinden önce genç kızlar Aydın yöresine ait meşhur keşkek yemeğinin buğdayını bu çeşme önünde yıkalardı" diyor.
ÇEŞMENİN TÜRKÜSÜ ÇEŞME BAŞINDA ORTAYA ÇIKTI
Saffet Konca ayrıca bir başka anlatımında ise "Güdüşlü'nün Çeşmesi" isimli türkünün yaradılışını ise şöyle anlatmış, "Şimdi çalgıcılar var ya, kadınları, kızları eğlendiriyor; o zamanlarda kadınlar kendi aralarında çalıp eğleniyor. Kadriye Yıldız diye bir ablamız vardı, Allah rahmet eylesin. Bu türküyü ilk söyleyen o. Elli-altmış sene evvel Kadriye abla, çeşme başındaki köylü kızlarla birlikte eğleşirken, bu türküyü icat eder, etrafındaki kızlar da ona eşlik ederken bu türküyü öğrenirler. Kadriye abla, o mâniyi bir makama uyarlayarak söylemiş, Güdüşlü'nün Çeşmesi türküsü ortaya çıkmış. Eskiden kızların elbette sevgilileri var, bu türküde de çeşme başına su taşımak için toplanan kızların halleri anlatılıyor. Her yörenin kendi türküsü var, onunla eğlenirler. Bu çevrenin düğünlerinde de bu türküyü çok söylerler; kadınlar bu türküyü hem söyler, hem de oynarlar. Eskiden kadınlar, dümbek (darbuka) çalarlardı kendi aralarında. Aynı anda üç-dört dümbek çalar, kızlar kendi aralarında oynarlardı, en çok oynadıkları Güdüşlü'nün Çeşmesi olurdu" diyor Saffet Konca.
TÜRKÜDE ÇEŞME BAŞINDAKİ AŞK ANLATIYOR
Hacettepe Üniversitesinden Doç.Dr. Gülay Mirzaoğlu'nun araştırmasın yer verilen Aydın yöresinde mahalli halk müziği sanatçısı olarak tanınan ve yöre müziğinin hem derleyicileri, hem de icrâcıları arasında önemli bir yeri olan Emin Tenekeci de, türkünün yaratılış yakılış bağlamını şöyle açıklıyor, "Kadınlar arasında yapılan eğlencelerde, düğünlerde kadınlar tarafından darbuka eşliğinde söylenip, oynanan bu türküde, çeşmesi bol olan Güdüşlü köyündeki çeşmelerden birinin başında geçen bir aşk olayı anlatılıyor. Henüz imar işlerinin, su şebekesinin ve elektriğin olmadığı o dönemlerde evlerin su ihtiyacı kuyulardan veya bazı çeşmelerden gideriliyordu. Çeşme başlarında ise, çoğunlukla su getirme işiyle görevli genç kızlar ve oğlanlar bulunuyor. Su doldurmayı beklerken buralardaki kızlar ve oğlanlar birbirleriyle şakalaşıyor. Kız, oğlanla şakalaşırken, sonunda gönlünü kaptırıyor. Bu türkünün devamında kızın, âşık olduğu oğlanı bekleyişi anlatılıyor." Diyor.
GÜDÜŞLÜ'NÜN ÇEŞMESİ TÜRKÜSÜNÜN SÖZLERİ
Güdüşlü'nün çeşmesi,
Ne hoş olur içmesi,
Ah ne hoşuma da gidiyor,
Yarle dalga geçmesi,
Bağlarım çekirdeksiz bağlarım,
Yarim asker onun için ağlarım,
Bahçelerde nar tane,
Dökülür tane tane,
Güzellerin içinde,
Benim yarim bir tane,
Bağlarım çekirdeksiz bağlarım,
Yarim asker onun için ağlarım,
Pembe gırebimin oyası,
Yüzüme vurmuş boyası,
Alcem dedin almadın,
Allahından bulası,
Bağlarım çekirdeksiz bağlarım,
Yarim asker onun için ağlarım








